POESIA
Semea oraindik bizirik dagoela iruditzen zait.
-Yang Mija andrea. -Ni naiz.
Hemendik.
Zer duzu?
Besoa.
Eskuineko besoa txindurritu egiten zait.
Hemen min duzu?
Ez, minik ez, txindurrituta daukat.
Zera…
Batetik bestera igarotzen den zera hori.
Nola esaten zaio?
Azkenaldi honetan askotan gertatzen zait.
Zera… Energia bezalakoa da.
-Elektrizitatea? -Hori da, elektrizitatea!
Elektrizitateak zeharkatuko banindu bezala.
Azkenaldi honetan hitzak ahazten zaizkit.
Atzo, ezin izan nuen "lixiba" hitza gogoratu.
Markaren izenaz besterik ez nintzen oroitzen.
Garai batean marka-izenaz deitzen baikenion lixibari.
Denbora asko daramazu horrela?
Pare bat egun.
Ez, zure ahazteak. Noiz hasi ziren?
Aurtengo udan edo udaberrian.
Zenbat urte dituzu?
65. Ez, 66 bete ditut.
Giharrak gogortuta dauzkazulako txindurritzen zaizu besoa.
Gorputz-ariketa batzuk egin behar dituzu.
Gehiago kezkatzen nau zuk hitzak ez gogoratzeak.
Seinale txarra izan liteke.
Egin ezazu azterketa orokor bat ospitale handi batean.
Ospitale handi batean?
Bai, ospitale espezializatu batean; Seulen, hobe.
Ohar bat idatziko dizut haientzat.
Ospitalean nago.
Besoa txindurritzen zait.
Etengabe daukat txindurrituta.
Aspaldi nengoen etortzeko asmoz, eta azkenean etorri naiz.
Zer? Nork lagundu behar zidan, ergela?
Ama ondo daukazu.
Nire adineko jendeak neuralgia edo artritisa izaten du.
Ondo nago.
Ez negar egin, ama…
Zergatik zara hain krudela!
Zergatik…
Ezin zara horrela joan!
Non zaude? Nora joan da nire neska?
Ai, Jauna!
Neska krudela!
Non dago? Non?
Ama…
-Kaixo. -Etorri zara!
Berandu samar zatoz.
Ospitalera joan naiz.
Bi aldiz deitu dit zutaz galdezka.
Aita, neskamea badoakizu.
Hau, hau.
Geldi egon! Geldi egoteko esan dizut!
Nahikoa da!
Nola erantziko zaitut, indarka egiten badidazu?
Oso ondo. Altxa hanka.
Horrela egin behar duzu.
Bero dago? Ondo dago horrela?
Geldi hor!
Ez mugitzeko! Geldi!
-Zergatik oihukatzen didazu? -Zer?
Zer da hori?
Ondo entzuten dizut… Beraz, zergatik…?
Ondo entzuten badidazu zergatik oihukatzen dizudan?
Barkatu.
Ez dizut gehiago oihukatuko.
Jauna, banoa.
Agur.
-Bukatu duzu? -Nola?
-Ea bukatu duzun? -Bukatu dut, bai.
-Hain azkar? -Zer esan nahi duzu?
Hiru orduz aritu naiz.
Arropa garbitu, etxea txukundu eta zeregin guztiak egin ditut.
Ederki.
Eskerrik asko, jauna.
Ez…
…esan inori…
…hori eman dizudanik.
Ondo da.
Zer eskuzabala!
Eskerrik asko.
Garrasi handiak egin dizkizu?
Jakina, beti bezala.
Berdin dio, nik ere oihu egin diot eta.
Tori.
-10.000 won eman dizkit. -Bai zera!
Baina inori ez esateko esan dit.
10.000 won besterik ez dira.
Nire aitaginarrebak zeken fama du.
Oso begiko izango zaitu, diru hori eman badizu.
Aizu, hain dotore janzten zara beti?
Dotorea iruditzen zaizu? Ez nago batere dotore.
Non dago? Berriz, ez.
Zeren bila zabiltza?
Nola du izena? Ez naiz hitzaz oroitzen.
Dirua gordetzeko zera hori.
Handi samarra da.
Diru-zorroa?
Hori da, diru-zorroa!
Non daukat diru-zorroa?
Zer da ba hau?
Burua galduta nabil azkenaldi honetan.
Ospitalean gauza bat ikusi dut…
Eskola-neska baten gorpua aurkitu dute ibaian.
Ospitalera eraman dute.
Bere burua hil omen du bere burua zubitik behera botata.
Neska gajoaren ama bere onetik aterata zegoen…
-Tira, banoa. -Etzi arte.
Epea bete da.
Zer ari zara lehortzen?
Alabak deitu dizu?
"Literatura-eskolak. Zu ere poeta izan zaitezke".
Etxean al zaude, Wook?
Zergatik jartzen duzu musika hain ozen?
Etxea hankaz gora botako duzu.
Zer gertatzen zaizu?
Gaixo zaude?
Utzi bakean.
Deika aritu natzaizu, baina ez didazu erantzun.
Ez dut zure deirik jaso.
Nola ezetz? Bi aldiz deitu dizut eta!
Ez naiz gezurretan ari.
Nire esku-telefonoa kaka putza da. Erosidazu beste bat.
Nazkatuta nauka traste horrek.
Erosi berria duzu eta, ez duzu beste bat behar.
-Duela urte eta erdi erosi nuen. -Bai zera!
2. mailako 1. seihilabetekoan erosi nuen.
Beraz, ez duzu batere zaindu.
Bibotea ateratzen ari zaizu, baina ume bat zara.
Zertarako deitu didazu?
Zure institutuko neska batek bere burua hil omen du…
…bere burua ibaira botata.
Horri buruz galdetu nahi nizun.
Galdetu zer?
Nor zen? Zergatik hil du bere burua, hain gaztea izanik?
Ez nuen askorik ezagutzen.
Nola du izena?
Zertarako jakin nahi duzu?
Ez al zeundeten maila berean?
Ez ditut nire mailako guztiak ezagutzen.
Amonak ezin dizu telefono berririk erosi. Eskatu amari.
Zer? Hori ez da bidezkoa!
Aizu! Gogo gehiagoz jokatu!
Aspertzen ari naiz.
Saiatu, gutxienez.
Medikuak esan dit kirol pixka bat egiteko.
Zer ari zara?
Nora zoaz?
Lagunengana noa.
Hauek ez dira kalean ibiltzeko orduak!
Elektrizitatearen faktura asko igo da hilabete honetan.
Wook ordenagailuan ari da beti.
Musika entzuten denbora guztian.
Musika jarrita lo hartzen du.
Nola egingo diot errieta?
Zer esango diot?
Bera da etxeko nagusia.
Zer?
Kultura etxera.
Poesia ikastera.
Zer? Hori da.
Odolean daukat nik poesia.
Loreak gustatzen zaizkit eta gauza bitxiak esaten ditut.
Literatura-eskoletara nator.
Literatura-eskola? Beteta dago.
Badakit…
Baina ezin duzue beste bat onartu?
Ez dakit ba…
Gogo handia dut eskola horretara joateko.
Nola konpon dezakegu hau?
Poesia idazteko, ondo ikusi beharra dago.
Ondo ikustea da gauzarik garrantzitsuena bizitzan.
Ikustea. Hor dago koska.
-Gauzak ikusten bizi gara. -Bai.
Baina ondo ikusi behar dugu inguruan dugun guztia.
Gauza bat ekarri dut.
Zer da hau?
-Sagarra. -Bai, sagar bat da.
Nire bidetik atera naiz zuei hau ekartzeko.
Ondo prestatutako irakaslea naiz.
Beste batzuk ez dira etortzen ni bezain ondo prestatuta.
Beraz, sagarra.
Zenbat aldiz ikusi duzue sagar bat?
Mila aldiz?
Hamar mila aldiz?
Milioi bat aldiz? Oker zaudete.
Ez duzue sagarrik inoiz ikusi.
Sekula ez.
Gaur arte, ez duzue benetan sagarrik ikusi.
Sagar bat zer den benetan jakitea…
…sagar horretan interesatzea, sagar hori ulertzea…
…sagar horrekin hitz egitea; horra zer den sagarra ikustea.
Hari begira egotea eta bere itzala ondo ikustea…
…bere kurbak sentitzea, bera jiraraztea…
…berari kosk egitea…
…xurgatu duen eguzki-argia imajinatzea…
…hori da sagarra benetan ikustea.
Zerbait benetan ikusten baduzue, sentituko duzue…
…berez sentituko duzue…
…iturburutik isurtzen den ur jarioa bezala.
Papera eta arkatza prest eduki behar dituzue…
…eta une egokiaren zain egon.
Paper zuri huts bat…
…ahalmen handiko mundu bat da, sormenaren aurretikako mundu bat.
Une perfektua poetarentzat.
Jarri arkatza paper garbiaren gainean.
Arkatzak gustatzen zaizkit.
Arkatz zorroztu bat paperaren gainean jartzean…
…gogoa erabat betetzen zait.
Bihotza taupadaka hasten zait poema on bat idatziko dudalakoan.
Arkatz zorroztuak gustatzen zaizkit.
Arkatzak eskuz zorroztea gustatzen zait.
Ni oso ona nintzen arkatzak zorrozten.
Zer diozu?
Ondo zorrozten nituela arkatzak.
Anai-arreben arkatz guztiak zorrozten nituen.
Benetan?
Hortaz, ea egun batean arkatza zorrozten didazun.
Hilabete barru eskola hauek bukatzen direnerako…
…denek poema bana idatziko duzue, aitu?
Bakoitzak poema bat idatziko du.
Poema ulertzeko, hura idatzi behar duzue.
Beraz, nork bere poema idatzi beharra dauka.
Nork idatzi du lehendik poemarik?
Eta nork ez?
Ondo da.
Bakoitzak bere poema idatziko du…
…lehen aldiz bere bizitzan.
-Konforme? -Bai.
Nor da?
Lagunak.
Zer ari dira zure lagunak hemen? Berandu da.
Hitz egin behar dugu.
Zertaz? Ez al zarete elkarrekin egon?
Kaixo, andrea.
Gabon.
Zergatik ixten duzue atea?
Zer?
Zergatik itxi duzu atea?
Goseak zaudete? Sagarrik nahi?
Ez, eta ez trabarik egin.
Hobe da sagarra jan hari begira egon baino.
Zeri begira zaude?
Zuhaitzari.
Zergatik begiratzen diozu?
Bera ondo ikusteko.
Bera sentitzeko…
…bere pentsamenduak ulertzeko…
…eta zer esaten ari zaidan entzuteko.
Esan?
Nor?
Kibum-en aita?
Bai, noski, ezagutzen dut Kibum.
Wookekin ibiltzen da beti.
Jakina.
Bart arratsean gure etxean egon zen.
Zer gertatzen da?
Kontu larria da?
Orain ez.
Poesia-eskolara joan behar dut.
Poesia!
12etan aterako naiz.
Kultura etxean.
Bai.
Ederki, gero hitz egingo dugu.
Poesia idaztea…
…edertasuna aurkitzea da. Ulertzen?
Benetako edertasuna aurkitzea…
…gure inguruan dauzkagun gauza guztietan…
…gure eguneroko bizitzan.
Benetako edertasunaz ari naiz.
Ez itxura ederreko gauzez.
Zuetako bakoitzak poesia dauka bihotzean.
Baina poesia hori preso dago eta askatu egin behar duzue.
Hegalak jarri behar dizkiozue zuen barruko poesia horri…
…hegan egin dezan.
Irakasle…
…noiz etortzen da inspirazio poetikoa?
Inspirazio poetikoa esan duzu?
Bai, saiatu arren, ez zait etortzen.
Noiz etortzen den jakin nahi nuke.
Ez da etortzen. Joan eta eskatu egin behar duzu.
Gogotik eskatu arren, ez da kontu ziurra izaten.
Oso preziatua da eta ez da maiz agertzen.
Horregatik, joan eta etortzeko eskatu behar diozu.
Nora joan?
Ez duzu leku berezi batera joan behar.
Hara-hona ibili beharra dago, hura agertuko bada.
Ez zaizu zain egongo leku jakin batean…
…"inspirazio poetikoa naiz" esanez.
Baina garbi daukat gertu dagoela, oso gertu.
Hortxe, zu eserita zauden lekuan.
Poesia ontzi zikinen harraskan ere egon daiteke.
Non zaude?
Argiak piztu-itzali dauzkan autoan?
-Kaixo. -Kaixo.
Zu al zara Wooken amona?
-Eta zu Kibumen aita? -Bai.
Goazen autora.
Nora goaz?
Gure umeak seiko talde bat dira.
Gurasoak elkarrekin bazkaltzeko elkartuko gara.
Hara eramango zaitut.
Zer-nolako eskoletara joaten zara?
Poesia-eskoletara, astean bitan.
Poesia?
Poesia tradizionala deklamatzera?
Ez, poesia idaztera.
Zergatik ari zara poesia idazten?
Neronek ere ez dakit. Zergatik ikasten dut poesia?
Aspaldi, 3. mailan ikasten nuenean…
…poesia lehiaketak egiten genituen udazkenean.
Lehiaketa baten ondoren, irakasleak hau esan zidan:
"Mija, noizbait poeta izango zara".
Duela gutxi, poesia-eskolen iragarki bat ikusi nuen.
Eta gogorarazi zidan irakasle hark esan zidana…
…duela 50 urte.
Beraz, poeta izan nahi duzu?
Oraingoz, poema bat idaztea da nire helburua.
Irakasleak poema bana idazteko eskatu digu.
Alabari hori kontatu nionean…
…nik beti poeta sena izan dudala esan zidan.
Beti gustatu izan zaizkit loreak.
Eta gauza bitxiak esaten ditut.
Zure alaba Wooken ama da. Non dago orain?
Busanen bizi da, baina maiz hitz egiten dugu.
Denetik hitz egiten dugu telefonoz. Adiskide onak gara.
Adiskide onak betirako.
Zertarako da bilera hori?
Hara joango gara lehenengo.
Eta han entzundakoaren ondoren ikusiko duzu.
Ez dira berri onak, ezta? Igartzen zaizu.
Hala da.
Berri txarrak dira.
Eltzekada bat arrain min-mina…
Eta hiru garagardo.
-Nagusia ez al dago? -Seulera joan da negoziotan.
-Ez da gaur etorriko? -Ez.
-Lehenengo, garagardoa. -Oso ondo.
Soonchangen aita, has zaitez zu gertatutakoa esplikatzen.
Itxoin garagardoak ekarri arte, lasaitu egingo gaitu…
Alkohola behar dugu orain?
Has gaitezen, ez dugu astirik eta.
Ederki, hasiko naiz.
Laburpen txiki bat egingo dut, batzuek ez dakite ezer eta.
Duela gutxi, gure umeen eskolako neska batek bere burua hil du.
Park Heejin zuen neskak izena.
Bere familia hiritik kanpoko baserri batean bizi da.
Neskak bere egunkarian idatzi zuenez…
…sei mutilek hilabetetan bortxatu omen zuten.
Egunkaria irakurri ondoren, ahaideek eskolan jakinarazi zuten.
Eskolak sei mutilekin hitz egin zuen.
Seiek krimena aitortu zuten…
…beraz, egia izango da.
Hasieran, bi mutiko izan ziren.
Kwon Soonchang.
Hori nire semea da.
-Eta Kim Jongchul. -Hori nire semea da.
Bi horiek hasi ziren.
Denborarekin, seiek bat egin zuten horretan.
Hasieran ez omen zuten neska behartu.
-Neskari gustatzen omen zitzaion. -Nork sinetsiko du hori?
Hori esateak haserre gehiago sortuko du bazterretan.
Bai, arrazoi duzu horretan.
Emakumeak lehenengo.
Neska txikia eta itsusi samarra omen zen.
Beraz, ez dut ulertzen zergatik egin zioten hori.
Eta neska handia eta polita izan balitz?
Eskolan egin zuten hori? Sei hilabetez?
Laborategian egin omen zuten.
Koo Taeyeol zientzia taldekoa da eta giltzak bazeuzkan.
Hori nire semea da.
Laborategia leku baztertu batean dago.
Oso gutxitan erabiltzen dute eskolak emateko.
Beraz, inork ez zuen ezer jakin.
Damu dut neska gajo hori hilik egotea.
Baina orain geure mutilez kezkatu behar dugu.
Horretarako bildu gara hemen.
Elkar hartuta jokatu beharra daukagu.
Bai, taldean jokatu behar dugu.
Topa, andrea.
Neskaren ahaideek baserri bat dute?
Bai, baina aita duela urte batzuk hil zitzaien…
…moto-istripu batean.
Amak bakarrik hezi behar izan ditu neska eta bere anaia.
Ama lasaitu behar dugu.
Zorionez, ez omen du beste inorekin hitz egin.
Baina ez dakigu zer pentsatzen duen.
Nolanahi ere, biktimaren familia kontsolatzeko…
…kalte-ordain bat ordaindu behar genioke.
Hala da.
Diru kopuru bat hitzartu behar dugu.
Eskolakoekin hitz egin dut honetaz…
…eta 30 milioi won kopuru egokia omen da.
Beraz, 5 milioi bakoitzak.
Nork gehiago daki hau?
Zuzendariak, irakasle batzuek eta pare bat poliziek.
Haiekin izan ditugun elkarrizketak ondo joan dira.
Institutuak ez du nahi inork gertatutakoa jakitea.
Eta poliziak ez du ikertuko…
…familiak salaketarik jartzen ez duen artean.
Baina egunkari batek zerbaiten susmoa hartu du…
…eta eskolara deika ari da galderak eginez.
Bertako prentsa gaiztoa da; kontuz zer esaten duzuen.
Zer ari da hori hor kanpoan?
Atso hori ez da ezertaz jabetzen.
Zer ari da horrelako une batean?
Wooken amona al da?
Berak hezi du mutikoa?
Alabak berarekin utzi zuen Wook…
…dibortziatu ondoren eta Busanera joan zen bizitzera.
Itxurak itxura, nekez ateratzen du bizimodua…
…gobernuaren dirulaguntzaz eta neskame lan eginez.
Ez dut uste alabak dirurik bidaliko dionik.
Nola ordainduko ditu 5 milioiak?
Ez du beste aukerarik. Bere bilobaren etorkizunaz ari gara.
Andrea.
Poema bat idazten ari zara?
Oharrak hartzen ari naiz.
Etengabe oharrak hartzeko esan digu irakasleak.
Zer idatzi duzu?
Odola…
Odola bezain lore gorria.
Gorri odoltsua dute, bai.
Badakizu kurkubiak landare gisa zer esan nahi duen?
"Ezkutua" esan nahi du.
Ezkutu itxura dute, izan ere.
Gu babesten gaituen ezkutua.
Goazen barrura zerbait jatera.
Currya berriz ez!
Zer gertatzen da? Currya gustatzen zaizu.
-Bazkaltzeko eman digute eskolan. -Hara! Ez nekien.
Txandala hartu duzu?
Gaur soinketa duzu, ezta?
Hartu dut.
Esan?
Bai, egun on.
Zer? Zuzendariarekin?
Bai.
Zer ordutan?
Institutuko jende gutxik daki gertatutakoa.
Ikasketaburuak eta nik.
Eta hildako neskaren tutoreak.
Baina mutilen irakasleek ez dakite.
Neskaren irakasleari eskatu diot ez esateko ezer inori.
Kalte handia egingo bailioke mutilen etorkizunari eta eskolari.
Kontuz ibili, beraz, zer esaten duzuen.
Ez kezkatu gutaz.
Gure semeen etorkizuna ez dugu guk arriskuan jarriko.
Ez ezazue lotan ere hitz egin.
Tratu bat egin lehenbailehen neskaren familiarekin.
Zer erabaki duzue kalte-ordain gisa?
Gertatutakoa kontuan hartuta, 30 milioi won emango dizkiogu.
Kopuru egokia iruditzen zaigu.
Denok bat zaudete 30 milioi won emateko?
Bai noski.
Baten batek ezin du ordaindu, baina denok bat gatoz.
Lehenbailehen egin ezazue tratua neskaren familiarekin.
Ondo da.
Esnatu eta otoitz egin Jainkoaren Semearen aurrean agertzeko.
"Hileta-elizkizuna Agnes Park Heejinen alde".
Eta azken egunean denak berpiztuko ditut.
Hori esan zigun Jainkoak.
Aintza Jaunari.
Hemen bildu gara gaur hileta elizkizun honetan…
…Agnes Park Heejinen alde, duela egun batzuk joan baitzaigu.
Pena dugu bizi zoragarri hori 16 urterekin itzali delako.
Baina Jaunarengan sinesten dugu. Eta honela dio Berak:
"Nigan sinesten duena hil bada ere, biziko da".
Erruki zakizkio, Jauna, gure arreba Agnesi…
…eta emaiozu salbamena eta zoriona Zeruan…
…ez baitzuen halakorik Lurrean aurkitu.
Egin dezagun otoitz, bada, Agnesen alde…
…Jainkoak arindu diezaion Lurrean sentitu zuen oinazea.
Egigun otoitz Agnesek betiko bizitza izan dezan Zeruan.
Bihotz-bihotzez eskain ditzagun gure otoitzik kartsuenak.
Zutik denak.
Gure Aita, Zuk berpiztu baitzenuen Kristo hildakoen artetik…
…emaiozu Agnesi salbamena.
Emaiozu Agnesi, bataioan jaso baitzuen betiereko bizitza…
…Salbatzailearen ondoan egoteko grazia.
Arren, entzun, Jauna.
Agnesen alde, sakramentu bedeinkatua onartu baitu…
…gu hemen utzirik, erregutzen dizugu, Jauna…
…har ezazula bera berriz ere Zure besoetan.
Entzun, arren, Jauna.
Egigun otoitz bere ahaideen eta adiskideen alde.
Emaiezu bakea beren bihotzetan.
Entzun, arren, Jauna.
Jesukristo gure Jaunaren izenean.
Amen.
-Zer duzu? -Zer?
Zer duzu?
Ezer ez. Zergatik galdetzen didazu?
Gaur isil-isilik zaude.
Txioka aritzen zara beti hegatxabala bezain pozik.
Noiz aritzen naiz txioka hegatxabala bezain pozik?
Txio, txio, txio, txio.
Zer dela eta aurpegi hori? Haserre dirudizu.
Irribarre egin.
-Hobe dut ez irribarre egin. -Zergatik ez?
Irribarre egiten badut, gizonak maitemindu egiten zaizkit.
Txoratuta geratzen zaizkit irribarre egiten dudanean.
Zuri gauza bera gertatuko zaizu, irribarre egiten badizut.
Atera hortik!
Orain!
Begira zer kuxidadea utzi duzun hor!
Poltsa hutsak, galtzerdiak, mukizapiak, aginte-kontrola!
Amonak zenbat aldiz esan behar dizu gauza bera?
Animaliak ere zu baino garbiagoak dira!
Jaso galtzerdiak!
Bihar eguraldi zakarra egingo du…
…beroagatik eta hezetasunagatik.
3retatik 4etara egingo du bero gehien.
Ikus ditzagun hodeiak eguraldiaren mapan.
Hodei-masak hegoaldean.
Eta lanbroak izango ditugu erdialdeko probintzietan.
Bihar, presio altuak Itsaso Horira mugituko dira.
Esnatu.
Esnatu!
Esnatu.
Amonak gauza bat esan nahi dizu.
Esnatu!
Esnatzeko!
Zergatik egin zenuen hori?
Ez duzu gehiago jan behar?
Ez naiz gose.
Zer da amonari gehien gustatzen zaiona?
Badakizu edo ez?
Badakit.
Zer da?
"Wooken ahoan janaria sartzen ikustea".
Oso ondo.
Nire bizitzako unerik onena.
Amonarekin hazi nintzen, amonak hezi ninduen.
Beraz, amona izan zen nire ama.
Amonari asko gustatzen zitzaizkion kantuak.
Baina ez zekien nola kantatu…
…lanean buru-belarri ibilia zelako beti.
Behin, oso gaztea nintzela…
…paper zuri handi bat geneukan, errituetan erabiltzen direnetakoa.
Hitz batzuk idatzi nituen paperean.
Horrela erakutsi nion amonari kantatzen.
Txotx batekin seinalatzen nion esaldi bakoitza.
Hura izan zen nire bizitzako unerik onena.
Zer kantu zen?
"Neskatxa batelaria".
Amona iaz hil zen.
Gogoan dut beti kantatzen niola kantu hori amonari…
…etxera bisitan joaten nintzaionean.
Hori kantatzeko eskatzen zidan beti.
Beraz, kantu hori kantatzen nion beti.
Oso berandu ezkondu nintzen.
Eta ia 40 urterekin erditu nintzen nire lehen umeaz.
Nire adinean eta lehenengo erditzea izanda…
…medikuak oso erne neuzkan.
Hamargarren hilabetean hasi ziren erditze-oinazeak.
Sekula ez nuen horrelako oinazerik izan nire bizitzan.
Azkenean, hainbeste oinazeren artean, umea jaio zen.
Eta zerbaitek ihes egiten zidala sentitu nuen.
Masa bero-bero bat, eguzkiaren gisakoa.
Baina umearen lehenengo negarra entzutea…
…hura bai izan zela ederra, harrigarria…
…oso hunkigarria niretzat.
Ez dut oroitzapen ederrik neure baitan.
Sentitzen dut.
20 urtez soto bateko gela batean bizi izan nintzen.
Duela sei urte, apartamentu bat alokatu ahal izan nuen.
Errenta merke samarrekoa.
Beraz, hiri honetara etorri nintzen bizitzera.
Uste dut hori izan zela nire bizitzako unerik ederrena.
Lurrean etzan nintzen.
Mundua nirea zela sentitzen nuen.
"Txorien txioa. Zer kantatzen ari ote dira?"
Poesia idaztea…
…amaren esku gorritu eta handituez gogoratzea da.
Amaren eskuak arroz txuria garbitzen egunsenti hotzean.
Neguko solstizioan.
Bakarrik zaude?
Bai, poesia-emanaldi bat dagoela entzun dut.
Bai. Eseri, mesedez.
Poesia idaztea giltzarri sendo bat eraikitzea da.
Giltzarri horrek euts diezaion…
…zure bihotzeko zutabe hautsiari.
Poesia leihoko izkina biluzia lasaitzea da…
…dardarka pasatzen baitu gau osoa.
Poesia da, baita ere…
…gora eta gora datozen ur zikinak hustea.
Poesia bete gabeko hutsune bat sortzea da.
POESIAZALEEN ERREZITALDIA
Poesia maite duen jendeak…
…loreak omen ditu beti bihotzean.
Cho Mihye andreak loreak dauzka bihotzean…
…eta, gainera, lore eder batek estaltzen dio bihotza.
Eskerrik asko.
Orain Lee Dongkyu jaunari entzungo diogu…
…gaur kamiseta gorria dauka jantzita.
…eta Cho andrearen "Txitxar berde bat" irakurriko digu.
Etengabe entzuten dut…
…txitxar-kantua zure atzealdetik.
Negarrez ari da, begiak igurzten.
Azken udako oroiloreak galdua du kolorea…
…baina txitxarraren negarra berdin entzuten dut zure atzetik.
Ni ere negarrez ari naiz…
…nire hegalak igurzten.
Poemak txitxar berde bat aipatzen du.
Baina nik txitxar arrunt bat neukan gogoan.
Bere kidearen bila dabilen txitxar bat.
Egun labur batzuetan negar egiten du…
…uda zanpatu nahiko balu bezala.
Ez dakit ni gai izango ote nintzen gauza bera egiteko.
Txitxarra bezain grinatsu bizitzeko, alegia.
Pentsamendu horrek nigan dirau. Eskerrik asko.
Bihotzetik zuzenean datorren iruzkina.
Kamiseta gorria du gizon kartsua delako.
Orain, Park Sangtaie jauna, aspaldiko partez berriz gurekin.
Oraindik ez da erabat suspertu istriputik…
…baina atsegin handiz sandia bat ekarri digu.
Kaixo denoi.
-Hemen nago berriz. -Bai horixe.
Zu ez zeunden hemen joan den astean.
Beraz, "aspaldiko partez" ez da esapide egokia.
-Nire hutsa izan da. -Ikasi gauzak zehatz esaten.
"Arantzadun arrosaren zergatia".
Ez saiatu niri lapurtzen.
Arantzez betea daukat gorputza, pinportak balira bezala.
Irribarre gorri biziz, ametsetan, nire burua hil edo ez hil.
Ez nazazu hautsi ederra naizelako…
Ezpain gorrietan musu ematea…
…birjintasunaren grina etsia da.
Ez nazazu gehiago maitatu.
Urtaroen gurpila ezin baita gelditu.
Ez naiz aditua…
…baina arrosaren zer irudi ederra den!
Hauxe besterik ez du esaten: "Ez nazazu jan".
"Musu" hitza irakurtzean…
…txinatarrek musuaz esaten dutena datorkit burura.
Musua: mihiak joan-etorrian bi ezpain itxien artean.
Alegia, mihia joan ondoren, mihia etorri.
Musua: ezpainak elkar joka.
Bi autok elkar jotzen dutenean…
…txinatarrek nola esaten diote horri?
Autoa joan, autoa etorri!
Autoaren ordez mihia jartzen badugu…
…ez dago asko pentsatu beharrik.
Elkar jotzen duten autoek joan-etorri egin dute.
Istripu bat, alegia.
Auto-istripu batean hautsi nuen nik hanka.
Ospitalean nago oraindik, baina gaur ihes egin dut.
Badakizue zer pentsatu nuen istripua izan nuenean?
Ez nintzatekeela gaizki ibiliko baldin eta hemengo honek…
…nire hirugarren hankak…
…zutik eusten lagunduko balit.
Ospitalean egon beharra daukat oraindik…
…baina hurrengoan sasoian egongo naiz.
-Hemen eser naiteke? -Bai, noski.
Galdera bat egin nahi dizut.
Zertaz?
Zure poemak zoragarriak dira.
Bide luzea egin beharra daukat oraindik.
Duela gutxi hasi omen zara poesia idazten.
Nola idazten dituzu hain poema bikainak?
Azken hau oso erraz bururatu zait.
Idazten hasi…
…eta hitzak bata bestearen atzetik etorri zaizkit…
…mataza desegiten ari balitz bezala.
Poema artean igeri ariko banintz bezala.
Tximeleta hegan banintz bezala idatzia da.
Gauza bera egin nahi nuke nik ere!
Ni ere saiatu naiz idazten, baina ez zait ezer ateratzen.
Poemak idazten hasi nintzenean…
…etsi-etsian ibili nintzen inspirazio bila.
Baina horrek zaildu egiten zizkidan gauzak.
Sentimendua behar da.
Sentimendua baduzu, poesia idatz dezakezu.
Nik baditut sentimenduak.
Orduan, idatzi zintzo horiei buruz.
Zintzotasuna da garrantzitsuena.
Egun on.
Gaur ez dago kirats handirik.
Ez duzu galtzetan kaka egin.
Zer da hau?
-Emadazu hori. -Zer pastilla mota da?
Zertarako hartzen duzu?
Gaixo zaude?
Ez nago gaixo. Bitamina bat da.
Bat-batean zergatik hartu behar dituzu bitaminak?
Zergatik zara hain astuna?
Emadazu, eta kitto.
-Mesedez! -Aska nazazu!
Geldi!
Hil baino lehen…
…behin gutxienez hori egin nahi dut.
Ez dut beste ezer behar.
Behin bakarrik.
Gizon izan nahi dut berriz.
Hori da nire nahia.
Aska nazazu!
Nor uste duzu naizela?
Zer zen pastilla hori?
Zer pastilla mota zen?
Viagra zen, ezta?
Zeu bakarrik lehortu eta jantzi!
Nik ez dizut lagunduko eta!
-Yang Mija andrea. -Hemen nago.
-Zoaz 1. kontsultara. -Oso ondo.
-Kaixo. -Eseri.
Hara, kameliak dira!
Beti gustatu izan zaizkit kameliak.
Neguko loreak, oinazezko loreak.
Oinazezko loreak al dira?
Bai, lore gorriek oinazea irudikatzen dute.
Zuriek, birjintasuna; horiek, aintza.
Ikasi berria dut hori poesia idazteko.
Poesia? Poeta al zara?
Ez, poema bat idazten saiatzen ari naiz.
Bakarrik etorri zara?
Ez dizu inork lagundu?
Bakarrik etorri naiz. Zer ba?
Nahiago nukeelako beste norbaitekin ere hitz egin.
Zergatik? Gaixotasun larri bat dut?
Azterketen arabera…
…Alzheimerra duzu.
Zahartzaroko dementzia ere esaten zaio.
Ez, ondo nago.
Orain ondo zaude hasierako fasea delako.
Baina gaixotasunak aurrera egingo du.
Hasi zara hitzak ahazten.
Oroimen-galerak gero eta handiagoak izango dira.
Hasieran, izenak ahazten dira…
…gero, aditzak.
-Aditzak oroitzen dituzu? -Bai, oroitzen ditut.
Baina izenak garrantzitsuagoak dira.
Egia da, izenak garrantzitsuagoak dira.
Kameliak artifizialak dira.
Ospitalera joan naiz.
Baditut azterketen emaitzak.
Zer diozu?
Medikuak esan dit ondo nagoela.
Gorputz ariketak egiteko esan dit.
Orain baino gehiago.
Poesia asko idazteko ere esan dit.
Ederki.
Eramango nauzu…?
Zera…
Dongseul-era… Nola zen? Dongseuleko nonbaitera.
Autobus pila dagoen leku batera.
-Autobus-geltokira? -Hori da!
Batzuetan nahasi egiten naiz.
"Denboraren joanak loreak ditu zimeltzen".
-Zein gelatan dago? -5.ean.
5. gelan?
Beharbada ahaztuko zenuen…
…nire izena bera ere.
Baina anker altxatuko dut…
…kopa bat ardo zure osasunari.
Loturaren soinekoa nahi dut erantzi…
…eta ahanzturaren kopa edan.
Primeran!
Oso ondo egin duzu.
Zer lotsa!
Zure zain egoteaz aspertuta, kantatzen hasi naiz.
Bihotz asko hautsiko zenituen garai batean.
Sasoi onean zaude oraindik.
Egia esan…
…zer kontatu handia daukat neure iraganaz.
Zer zabiltza hemen?
Hara…
Ordaindu beharreko 5 milioiez hitz egin nahi dut.
Utziko al zenidake zuk dirua?
Ezin diot beste inori eskatu.
Ene!
Andrea.
Ez egin hori.
Badakit.
Baina ezin dut diru hori lortu.
Horregatik ari natzaizu zuri eskean.
Itzuli egingo dizut.
Hemen lan egin dezaket.
Edozer gauza egingo dut.
Barkatu, baina…
Ezin dizut dirurik utzi.
Eta karaokean ere ez dago lanik zuretzat.
Zer egin dezaket?
Banku bat lapurtu beharko dut.
Hitz egizu Wooken amarekin. Zergatik ez diozu esaten?
Ez al zenioten elkarri dena kontatzen?
Ez al zineten lagun minak?
Eliza katoliko batera joaten naiz.
Gure eliza nahikoa zaharra da eta polita.
Elizaren aurrez aurre, udaberrian…
…adarrak kimuz betetzen dira…
…belar kolore berdez…
…eta tristatu egiten naiz.
Ederraren ederrez tristeak dirudite.
Eskuaz leun igurzten ditut kimuak…
…"zer politak zareten" esanez.
Zahartzen ari naizen seinalea omen da.
Gerta liteke gaixotzea edo oinaze handiak izatea…
…baina zoriontsua naiz.
Maiteminduta nago.
Eta hori zoragarria da…
…eta mingarria ere bai.
Mingarria da ezinezko maitasun bat delako.
Mutila ezkonduta dago eta ni ere bai.
Beti uste izan dut begi gaiztoz begiratzen ninduela.
Oso jenio bizia du.
Baina, behin, elkarrekin atera ginen gaueko txandatik…
…eta azkenean elkarrekin oheratu ginen.
Behin baizik ez da gertatu.
Baina ezin dut hori burutik kendu.
Ezin dut hura ahaztu.
Zenbat eta gehiago saiatu, orduan eta gehiago oroitzen naiz.
Egunero ikusiko ez banu, behinik behin.
Badakizue esaera zaharra: "Ikusten ez duenak minik ez".
Baina ez nago prest bera nire bistatik galtzeko.
Eroak bezala oihukatu eta negar egin dut.
Eta sufrimenduak heriotzara narama.
Baina sufrimendua ere ederra da.
Gogoan dut gaztea nintzeneko une bat.
Baliteke hori izatea nire bizitzako lehen oroitzapena.
Gazteegia nintzen eta ez naiz oroitzen zenbat urte nituen.
Hiru urte? Lau?
Ama gaixorik zegoela uste dut.
Eta ahizpa zaharrenak zaintzen ninduen.
Zazpi urteko aldea genuen.
Egongelako errezel gorriak…
…itxita egoten ziren…
…baina zirrikitu batetik…
…eguzkiaren argia sartzen zen.
Eta ahizparen aurpegiaren erdia ikusten nuen.
Beste erdia, berriz, ilunpetan ezkutatua zegoen.
Arropa politak jantzi zizkidala uste dut.
"Mija, etorri hona".
Dei egin zidan, txaloka.
Balantzaka joan nintzen ahizparengana.
Oso txikia nintzen baina banekien ahizpak maite ninduela.
Niri deika entzun nionean…
…oso ondo sentitu nintzen.
Poz-pozik.
"Zer polita naizen"…
…horra zer sentitu nuen orduan.
"Mija, etorri hona".
"Mija, etorri azkar".
Eskerrik asko.
Zer zabiltza hemen? Blai-blai zaude!
Emaizkidazu hirugarreneko giltzak.
Berriz hasi behar al duzu lanean?
Zergatik aldatu duzu iritziz?
Ez nuen uste berriz etorriko zinenik.
Zeren bila ari zara?
Hartu hau.
Oraintxe.
Hara, hor dator.
Kaixo, andrea.
Kaixo.
Zu Wooken amona zara, ezta?
Bai. Nor zara zu?
"Kyunkgan Times"eko kazetari bat.
Egun latzak izango dira zuretzat, ezta?
Ondo nago.
Ea ba.
Hemen eseriko al gara?
Oso itxura ona duzu.
Oso atsegina zara.
Zer moduz kalte-ordainak?
Ez oso ondo, nonbait.
Zer ba?
Biktimaren familiak ez du zuen diru kopurua onartu nahi?
Ez dakit ziur, baina…
…neskaren amak ez omen du kalte-ordainik nahi.
Jakina, neskaren amak…
Horrelako kasuetan, dirua izaten da arazoa.
Baina diruaz gainera, badago beste arrazoirik?
-Ez dakit, baina… -Bai?
Zer gertatzen da?
Ezin dut.
Zer ezin duzu?
Zer gertatzen zaizu? Eseri pixka batean.
Ez!
Galdera batzuk egin nahi dizkizut. Itxaron!
"Kalte-ordain bat ordaindu nahi diogu neskaren amari…
…baina berak ez du nahi". Hori esan diozu?
Zer demontre! Ez da sinestekoa!
Ez al genizun esan isilik egoteko?
"Kyungkan Times"ek lortu du azkenean berea…
…ia egunero eskolan eta komisarian kuxkuxean ibili ondoren.
Emakume honek ez die oraindik ezer zehatzik esan.
Baina ez gabiltza beranduegi.
Neskaren ama isiltzen bada, guretzat ondo.
Ez dago astirik.
Etorri geroago. Bilera garrantzitsu batean nago.
Neskaren amarengana joan behar zenuke. Zer diozu?
-Ni? -Bai.
Hitz egizu berarekin kalte-ordaina onar dezan.
Baina zer esango diot?
Ezin dut hori egin.
Bihotz-bihotzez hitz egiozu.
Bi emakume, aurrez aurre.
Zuk guk baino hobeto egingo duzu hori.
Ideia ona da.
Adineko emakume bat, biloba bakarrik hezten ari dena…
Bihotz-bihotzez hitz egiozu.
Malkoak isur itzazu.
Bai, hori egingo dugu.
Andrea…
Joan zaitez lehenbailehen. Bihar neronek eramango zaitut.
Deituidazu bukatzean. Bila etorriko natzaizu.
Autobusa hartuko dut. Geltoki bat ikusi dut.
Bakarrik joango naiz etxera.
Deituidazu, behar baduzu. Ahalegindu zaitez.
Dena zure esku dago. Ulertzen?
Bai.
Janzkera nabarmenegia duzu.
Ez du ondo ematen auzo honetan.
Zer egingo dut? Etxera itzuli?
Beste soineko bat jantzi dezaket.
Orain ezin zara hemendik joan.
Zure hitzetan dago gakoa.
Ez esan ezer mingarririk, aditu?
Egoera ulertzen duzu, ezta?
Saiatuko naiz.
Barkatu.
Ba al dago inor etxean?
Nora joan dira?
Norbaiten bila zabiltza?
Ez dago inor etxean, ezta?
Atea irekita zegoen eta sartu naiz, baina ez dago inor.
Ama soroetan dago. Zer nahi duzu?
Berarekin hitz egin nahi dut.
Arratsean bueltatuko da.
Zoaz soroetara beraren bila.
Non daude?
Segi aurrera negutegi batera iritsi arte.
Haraxeago aurkituko duzu. Errekasto baten ondoan.
Zer berezia zaren!
"Muxurka lurrera erori da".
"Zapalduta eta ostikatuta iritsiko da bere hurrengo bizitzara".
Kaixo.
Eguraldi ona, ezta?
Bai, eguraldia lagun dugu.
Zer leku polita! Paraje ederra da hau.
Hemen bizitzeko gogoa ematen dit.
Hau ez da bizitzeko leku erosoa.
Muxurka bat hartu dut bidean.
Asko daude lurrean botata.
Kosk egin diot bati eta oso goxoa dago.
Erortzen direnak goxoagoak dira.
Zuhaitzean daudenak mikatzegiak dira.
Bai, arrazoi duzu. Zapore ona zuen.
Muxurkak lurrean ikustean…
…irrikaz beteta daudela bururatu zait.
Lurrera erortzen direnean…
…zapaldu eta ostikatzen ditugu…
…eta haiek beren bizi berrirako prestatzen dira.
Lehen aldia dut muxurkak ikusi eta hori bururatzen zaidana.
Muxurka-arbolen ondoan ziniak ikusi ditut.
Zer modu politean erortzen diren lurrera.
Bedeinkazio hutsa da halako edertasunaren ondoan paseatzea.
Loreak asko gustatzen zaizkit.
Loreak ikuste hutsak zoriontsu egiten nau.
Loreei begira, gainezka sentitzen naiz.
Jateko gogoa ere joaten zait.
Zu ere ederra zarelako gustatzen zaizkizu loreak.
Ederra naizela uste duzu?
Eskerrik asko.
Txukun jantzita joatea gustatzen zait.
Uzta ona izango da aurtengoa?
Hala dirudi.
Ea ona den, zuk asko irabaz dezazun.
Urte ona denean prezioak jaitsi egiten dira.
Eta ezurteak gogorrak izaten dira.
Hau ez da bizimodu erraza.
Ez, baina ea dena ondo ateratzen zaizun.
Egun ona pasa.
-Mila esker. Agur. -Agur.
Tira ba…
Zera…
Ez dut emakumea aurkitu.
Ez zegoen etxean.
Beraren zain egon ondoren, alde egin dut.
Barkatu.
Zer?
Barkatu berarekin hitz egin gabe itzuli izana.
Hiltzen gara…
…maitatzen dugun bezala.
Eta, azkenerako, Vairocana buda bezala…
…hatz batetik zintzilik…
…gelditzen gara.
Hiltzea zain egotea da.
Eta, azkenerako, Amitabha buda bezala…
…burua moztuta bururdi gisa erabiltzeko.
Eguna amaitzen den artean…
…Budaren omenezko burdinazko kanpaiak…
…ez du joko.
Buseoko tenpluko habeen aurrean eserita…
…igaro dut nik bizitza osoa.
Zuri katilukada bat arroz eskaini ahal izan gabe.
Baina malko batean tenplu bat eraiki, eta gero hura botatzen dut.
Zerutik zintzilikatutako harriaren azpian tenplu bat eraiki dut.
"Maitatu bezala hil".
Maitatzen dudan bezala hil nahi nuke.
Poema honek gogor astintzen gaitu…
…dutxa hotzak bezala.
Hurrengoa:
Park Sangtaek Ahn Dohyunsen poema bat irakurriko du.
Galdezka natorkizue.
Hori poemaren izenburua da.
Ez ausartu, gero, ikatz errearen errautsak sakabanatzen.
Ez al zara inoiz kiskali…
…beste norbaitengatik?
Hori da guztia.
Poema ona da laburra delako.
Aurkezleak dutxa aipatu du lehen.
Beroaldi honekin, egunero dutxatu behar izaten dugu.
Dutxei buruz ikertzen aritu naiz.
Ezagutzen dituzue dutxen bost faseak?
Ez.
Ez dituzue ezagutzen?
Bost hauek dira:
1: dutxatzea.
2: hankak zabaltzea.
3: zakila tentetzea.
Hurrengoa:
Zakila barrura sartzea.
Eta azkena baina ez merkeena.
Eskerrak ematea.
Eskerrik asko.
Osasun onak estimulazio fisikoa behar izaten du batzuetan.
Atera naiz ospitaletik, lanean hasi naiz.
Inoiz komisariara joaten bazarete…
…egidazue, mesedez, bisita.
Komisarian lan egiten du, beraz?
Bai. Oso dibertigarria da, ezta?
Poesia maitatzera etorri gara.
Poesia maitatzea edertasuna bilatzea da, ezta?
Baina horrek gauza zikinak esaten ditu beti.
Poesiari irain egingo balio bezala.
Oso bihotz onekoa da.
Seulgo komisarian lan egiten zuen.
Baina ustelkeria kasu bat salatu ondoren…
…probintzietako komisaria honetara ekarri zuten.
Benetan?
Ez dirudi ba.
Park jauna!
-Park jauna! -Bai, bai, bai.
-Emakume honek… -Bai?
…uste du zuk poesia iraintzen duzula.
Zergatik uste du hori gure arreba nagusi dotoreak?
Poesia errezitatzea poesia maitatzea da, ezta?
Eta zer?
Poesia maitatzea…
…edertasuna bilatzea da.
Edertasuna bilatzea… Zaila da hori niretzat.
Ez naiz hain bizkorra.
Baina segi.
Edertasunaren bila etortzen gara hona.
Eta emakume honek dio…
…zu beti gauza zikinak esaten ari zarela.
Barkatu, arreba nagusia!
Barkamena eskatzen dizut poesiari irain egiteagatik.
Hitzematen dizut damutuko naizela.
Eta zuri hori erakusteko, edontzia beteko dizut.
Ezin dut edan.
Tragotxo bat besterik ez.
Poesia idazteko ez al da edan edo maitemindu behar?
Entzun, mesedez!
Ezagutzen duzue…
…Kim Yongatk poeta, ezta?
-Bai. -Arratsalde on.
Ondoko gelan bakarrik edaten ari zen eta hona ekarri dut.
Arratsalde on.
Egia esan, ez nau inork ekarri.
"Poesia maitatu" elkarteko kideak hemen zeundetela entzun dut.
Eta neure kabuz etorri naiz zuek agurtzera.
Poeta gazte adiskide batekin ari nintzen zerbait hartzen.
Nire ondoko gizon hau…
…Hwang Myungseung poeta da.
-Gera zaitez gurekin. -Ederki.
-Zu ere bai. -Ondo da.
Arratsalde on, jauna.
Talde honetako kidea zara?
Ez, ez naiz.
Idaztera etorri, eta azkenean hemen bukatu dut.
Hala ere, poesia hiltzen ari den garai honetan…
…pozgarria da zuek bezalako jendea bildurik ikustea.
Poesiazaleak, alegia.
-Jauna. -Bai?
Zergatik diozu poesia hiltzen ari dela?
Hala delako, zoritxarrez.
Laster iritsiko da eguna…
…jendeak poesia irakurriko edo idatziko ez duena.
Poesiak hiltzea merezi du!
Gaztea da oraindik, baina poeta bikaina da.
Sowol sarietarako hautagaia da.
Bere poemak probokatibo samarrak dira.
"Duela hilabete hildako katua zeruak du kolore".
Horrelakoxe poemak.
Jauna.
Nola idatz dezaket poesia?
Poesia idaztea zaila da, ezta?
Oso zaila.
Gogotik ahalegintzen naiz…
…baina ezin dut poesia idatzi.
Nola idatz dezaket poesia?
Eskolan hau esan zenuen:
Denok omen daukagu poesia bihotzean.
Eta poesia geure baitan daukagunez gero…
…hari hegalak jarri eta hegan egiten utzi behar omen diogu.
Hori esan al zenuen?
Bejondeizula!
Bi poeta hauei ongietorria egiteko…
…abesti bat eskaini nahi diet.
Zer ari zara hemen bakarrik, arreba nagusia?
Ondo al zaude?
Mozkortuta zaude?
Zergatik ari zara negarrez, arreba nagusia?
Zerbait gertatu zaizu?
Poesiagatik da?
Ezin duzulako poesiarik idatzi?
Zer gertatu zaizu? Gaur igandea da.
Egun osoa lotan pasatuko zenuela uste nuen.
Prestatu jateko zerbait. Gose naiz.
Ondo ari naiz, ezta?
Arratsalde on.
Wooken amona etorri da.
Bisita duzue, gero etorriko naiz.
Ez, mesedez, aurrera.
Denak ezagutzen dituzu. Eseri, mesedez.
Kaixo.
Hau Heejinen ama da.
Kaixo.
Hau Park Jogwooken amona da.
Etxera joan zitzaizun lehengo egunean.
Damututa zegoen…
…eta zuregana joan zen barkamena eskatzera.
Baina ez zintuen aurkitu, ezta?
Heejinen anaia institutura joango da datorren urtean, ezta?
Bai.
Nota onak ateratzen ditu?
Hala izango ahal da!
-Erdipurdi dabil. -Hara bada!
Gogor ikasi behar du.
Bere amarentzat gogorra izan behar du semea bakarrik heztea.
Nora zoaz?
Andrea!
Zergatik zoaz?
Lortu duzu dirua?
Egia esan, ez daukat dirurik.
Zuei hori esatera etorri naiz, diruaren zain ez egoteko.
Zer egingo dugu?
Presa dugu.
Neskaren amarekiko elkarrizketak ondo doaz.
Asko kostatu zaigu bera hona etorraraztea.
Kazetariak lagundu digu bilera hau antolatzen.
Eta orain dirurik ez daukazula esaten didazu?
Ez duzu alabarekin hitz egin?
Oraindik ez.
Zergatik ez? Hitz egin behar duzu.
Ez duzu egoera ulertzen?
Esaiozu "maite zaitut" aitonari.
Gero eta politago dago.
Emaiozu musu bat.
"Maite zaitut" esaiozu eta emaiozu musu bat.
Orain, zure txanda da.
Nor ote da?
Aitonari kiratsa dario.
A zer ustekabea!
Bai, abisatu egin behar nizuen.
Bai. Zer zabiltza hemen?
Kang jaunarekin hitz egin behar dut.
Utzidazu!
Bakarrik altxa naiteke!
"5 milioi won behar ditut; arren, ez galdetu zertarako".
Mailegu bat dela esatea gustatuko litzaidake…
…baina ez da egia.
Zer dela eta…?
"Zergatik eman behar ote dizut dirua?"
Nire aitaginarrebarekin hitz egitera etorri zara, beraz?
Kontu larriren bat izango da.
Ez, ez da ezer larria.
Zor didan diruaren bila etorri naiz.
Dirua zor dizu?
Zer diru?
Aita!
Dirua zor diozu?
"Hau xantaia al da?"
Berdin zait zer pentsatzen duzun.
Ez dut aitzakiarik jarriko.
Taeyeolen aita ere etortzekoa da.
Byungjinen aitak bilera bat zuen.
Baina ordubete barru etorriko da.
Bai, aurrera.
On egin dizuela.
Azkenean dirua ekarri duzu?
Tira, banoa.
Eseri. Presa duzu?
Dirutan ekarri duzu.
Banku bat lapurtu duzu?
-Ama konforme dago, beraz? -Bai, konforme dago.
30 milioi wonak ematen dizkiogun orduko, akabo kontua.
Zuk zeure zatia ordaindu duzunez, kito zaude.
Orain dena konponduta dago.
Hori ospatzeko bildu gara.
Gaizki pasatu dugu eta.
Benetan konponduta dago?
Erabat?
Zaila da esaten erabat bukatu denik.
Biktima heldu bat baldin bada, kalte-ordainarekin aski da.
Baina adin txikikoa bada…
…norbaiten eskariz poliziak gertatutakoa ikertuko du.
Baina dena argitu dugu bai institutuan eta bai prentsan.
Eta neskaren amak kalte-ordaina onartu du.
Beraz, ez dago zertan kezkaturik.
Ez zenuen bazkalduko, gera zaitez gurekin.
Joan beharra daukat.
-Zer? -Goazen.
Zergatik?
On egin.
Ona dago?
Etxera iristean, baina zaitez.
Zergatik?
Nik esaten dizudalako.
Bainatu eta azkazalak moztu.
Ilea duela gutxi moztu duzu eta ondo daukazu.
Txukun egon behar duzu.
Bihar ama etorriko da.
Zertara etorriko da?
Nik esan diot etortzeko.
Aspaldi ez duzula ikusi.
Begira hemen.
Hau zikina daukazu oraindik.
Leku baliotsuren bat da? Garbitu ezina?
Orpo azpia ere garbitu behar duzu bainatzen zarenean.
Zertarako duzu eskuila?
Txantxetarako?
Zu beti berdin!
Dena erdizka, eta bainua ere bai!
Aurpegia ere urarekin bakarrik garbitzen duzu.
Katuek bezala.
Ondo igurtzi behar dituzu belarriak eta lepoa.
Garbirik eduki behar duzu beti zeure burua.
Gorputz garbiak buru garbia esan nahi du.
Ondo emana!
Primeran!
Bikain!
-Aizu, mutiko. -Bai?
Zatoz hona.
Arreba nagusia, erakutsiko dizkizut trikimailu batzuk?
Ez zaude sasoian, Park detektibea.
Ez nagoela sasoian? Baita zera ere!
Arreba nagusia, zure txanda.
Ondo emana!
Primeran!
Gure arreba nagusi txapelduna!
…itxura onean agertu nahian begiekin horrela eginez…
Nola jarri behar ditut begiak?
Horrela!
Gaur azken eguna dugu.
Eta loreak ekarri dizkidazue.
Estimatuta dago.
Hunkitu egin nauzue.
Ez gara gu izan.
Yang Mija andreak ekarri dizkizu eta alde egin du.
Yang Mija andreak?
Eta poema bat ere idatzi du.
Non dago?
Beste norbaitek ekarri du poemarik?
Gaurko, Poema bat idatzi behar zenuten.
Norbaitek ekarri du poemarik?
Inork ez?
Yang andrea da poema idatzi duen bakarra.
Oso zaila da.
Ez, ez da.
Poema bat idaztea ez da zaila.
Poema bat idazteko kemena izatea, hori bai zaila!
Kemena eta bihotza.
Nolanahi ere…
…Yang andrea ez badago ere…
…ikusagun zer-nolako poema idatzi duen.
Bere izenean irakurriko dut.
"Agnesen kantua" du izena.
"Agnesen kantua", Yang Mijarena.
Ama.
Nolakoa da leku hori?
Oso leku bakartia al da?
Hor ere gorritu egiten da zerua iluntzean?
Basorako bidean kantari ari al dira txoriak?
Jaso al zenuen bidaltzen ausartu ez nintzen gutuna?
Egin al diezazuket egiten ausartu ez naizen aitorpena?
Denbora igaroko al da eta arrosak zimelduko?
Agur esateko ordua da orain.
Haizea etorri eta joan dabilen bezala.
Itzalen antzera.
Betegabeko promesengatik.
Amaiera arte adierazi gabeko maitasunagatik.
Nire orkatila nekatuek besarkatzen duten belarragatik.
Nire atzetik datozen pauso txikiengatik.
Agur esateko ordua da.
Gaua bai baitator.
Berriz piztuko da kandela?
Erreguka nago…
…inork negar egin ez dezan.
Eta baita ere jakin dezazun…
…maitatu izan zaitudala.
Udako egun bateko itxaronaldi luzea.
Aitaren aurpegiaren antza duen bide zahar bat.
Eta basalore bakartia lotsaz ezkutatzen da.
Zenbat maite izan zaituztedan.
Bihotza taupaka ari zitzaidan zuen kantu eztia entzutean.
Bedeinkatzen zaituztet.
Ibai beltza zeharkatu baino lehen…
…nire arimako azken hatsaz…
…ametsetan hasi naiz…
…goiz eguzkitsu batean.
Argiak itsututa esnatzen naiz…
…eta zu aurkitzen zaitut…
…nire ondoan zain.
ITZULPENA: Jon Muñoz